Kwadrat liczby to liczba pomnożona przez samą siebie. Sześcian liczby to ta sama liczba pomnożona przez siebie trzy razy.
52=5×5=25
43=4×4×4=64
Co oznacza wykładnik
Mała cyfra u góry to wykładnik — mówi, ile razy mnożymy liczbę przez siebie (2 = kwadrat, 3 = sześcian). Nie myl 52 z 5×2: 52=25, a 5×2=10.
Przykłady krok po kroku
Każdy przykład to inny typ zadania z tego tematu: najpierw sposób, potem zadanie rozwiązane krok po kroku.
Przykład 1 Obliczanie kwadratu liczby
Kwadrat liczby n to iloczyn n × n. Zapisujemy go jako n do potęgi 2 — cyfra 2 w górze (wykładnik) oznacza, że liczba mnoży się sama przez siebie. Warto znać na pamięć kwadraty: 1 do potęgi 2 = 1, 2 do potęgi 2 = 4, 3 do potęgi 2 = 9, 4 do potęgi 2 = 16, 5 do potęgi 2 = 25, 6 do potęgi 2 = 36, 7 do potęgi 2 = 49, 8 do potęgi 2 = 64, 9 do potęgi 2 = 81, 10 do potęgi 2 = 100.
Zadanie Oblicz 7 do potęgi 2.
17 do potęgi 2 oznacza 7 × 7.
27 × 7 = 49.
3Wynik: 7 do potęgi 2 = 49.
Odpowiedź: 7 do potęgi 2 = 49.
Przykład 2 Obliczanie sześcianu liczby w dwóch krokach
Sześcian liczby n to iloczyn n × n × n. Zapisujemy go jako n do potęgi 3 — cyfra 3 w górze (wykładnik) oznacza, że liczba mnoży się sama przez siebie trzy razy. Najczęściej spotykane sześciany: 1 do potęgi 3 = 1, 2 do potęgi 3 = 8, 3 do potęgi 3 = 27, 4 do potęgi 3 = 64, 5 do potęgi 3 = 125, 10 do potęgi 3 = 1000. Liczę go w dwóch krokach: najpierw n × n, potem wynik × n.
Zadanie Oblicz 4 do potęgi 3.
14 do potęgi 3 oznacza 4 × 4 × 4.
2Najpierw 4 × 4 = 16.
3Potem 16 × 4 = 64.
4Wynik: 4 do potęgi 3 = 64.
Odpowiedź: 4 do potęgi 3 = 64.
Przykład 3 Kwadrat czy sześcian — porównywanie potęg
Wykładnik 2 to kwadrat (liczba razy ona sama), wykładnik 3 to sześcian (liczba razy ona sama, razy ona sama). Zapis n do potęgi 2 to NIE to samo co n × 2, a n do potęgi 3 to NIE n × 3. Przykład: 5 do potęgi 2 = 25 (a 5 × 2 = 10); 5 do potęgi 3 = 125 (a 5 × 3 = 15). Przy porównywaniu najpierw zamieniam każdy zapis na zwykłą liczbę, dopiero potem porównuję wyniki.
Zadanie Która liczba jest większa: 4 do potęgi 2 czy 2 do potęgi 3?
14 do potęgi 2 = 4 × 4 = 16.
22 do potęgi 3 = 2 × 2 × 2 = 8.
3Porównuję wyniki: 16 > 8.
4Większa jest 4 do potęgi 2.
Odpowiedź: 4 do potęgi 2 = 16, 2 do potęgi 3 = 8, więc 4 do potęgi 2 > 2 do potęgi 3.
Przykład 4 Kwadraty i sześciany w wyrażeniach
W wyrażeniach z dodawaniem, odejmowaniem lub mnożeniem najpierw obliczam wszystkie kwadraty i sześciany, a dopiero potem łączę wyniki działaniami. Każdą potęgę liczę osobno, podstawiam jej wartość i zwykle dalej zadanie sprowadza się do prostej arytmetyki.
Zadanie Oblicz 5 do potęgi 3 − 5 do potęgi 2.
1Liczę 5 do potęgi 3: 5 × 5 = 25, 25 × 5 = 125.
2Liczę 5 do potęgi 2: 5 × 5 = 25.
3Podstawiam wartości: 125 − 25.
4125 − 25 = 100.
Odpowiedź: 5 do potęgi 3 − 5 do potęgi 2 = 100.
Najczęstsze błędy
Mnożenie liczby przez wykładnik. 52 to 5×5=25, a nie 5×2=10.
Sześcian liczony jako liczba razy 3. 53=5×5×5=125, a nie 5×3=15.
Porównywanie potęg po samym zapisie. Najpierw zamieniamy każdą potęgę na liczbę: 42=16, 23=8, więc 42>23.
Sprawdź się na zadaniach
Rozwiąż samodzielnie, a potem sprawdź odpowiedź i rozwiązanie krok po kroku.
Zadanie 1
Ile to jest 6 do potęgi 2?
Rozwiązanie krok po kroku
1 Ile wynosi 62, czyli ile to jest 6×6? → 36
Zadanie 2
Ile to jest 3 do potęgi 3?
Rozwiązanie krok po kroku
1 Ile czynników (ile razy mnożymy trójkę przez siebie) kryje się w zapisie 33? → 3
2 Oblicz 3×3×3. Ile wynosi ten iloczyn? → 27
Zadanie 3
Który zapis poprawnie wyjaśnia 5 do potęgi 2?
Rozwiązanie krok po kroku
1 Co oznacza mała liczba (wykładnik) w zapisie 52? Ile razy mnożymy podstawę przez siebie? → 2
2 Oblicz 52, czyli 5×5. Ile to wynosi? → 25
Zadanie 4
Oblicz 2 do potęgi 3 × 3 do potęgi 2.
Rozwiązanie krok po kroku
1 Oblicz 23 (czyli 2 pomnożone przez siebie 3 razy). → 8
2 Oblicz 32 (czyli 3 pomnożone przez siebie 2 razy). → 9
3 Pomnóż wyniki z poprzednich kroków: 8×9. → 72
Zadanie egzaminacyjnearkusz CKE · zadanie 2
Dokończ zdanie. Wybierz właściwą odpowiedź spośród podanych.
Diagnoza jest bezpłatna, a na start wystarczą imię i klasa — bez adresu e-mail. To test w Compass —
platformie diagnostyczno-adaptacyjnej z AI (35 pytań, zwykle 15–30 minut), który pokaże, które
tematy egzaminu ósmoklasisty już umiesz, a które trzeba powtórzyć. E-mail podajesz po teście, jeśli chcesz zapisać wynik
i dostać lekcje i zadania dobrane do niego.