Przejdź do treści
Poznaj Compass

Wartość bezwzględna liczby — co to jest i jak ją obliczyć

Wartość bezwzględna liczby to jej odległość od zera na osi liczbowej, dlatego nigdy nie jest ujemna: ∣7∣=7|7| = 7, ∣−7∣=7|-7| = 7, ∣0∣=0|0| = 0. Liczba dodatnia się nie zmienia, a z liczby ujemnej „zdejmujemy minus”.

Liczby całkowite · egzamin ósmoklasisty Klasa 6 → Zobacz na planecie →

Wzory w skrócie

Liczby przeciwne aa i −a-a — liczby przeciwne, tak samo oddalone od zera
∣a∣=∣−a∣|a| = |-a|

Co to jest wartość bezwzględna

Wartość bezwzględna liczby to jej odległość od zera na osi liczbowej. Odległość nigdy nie jest ujemna, więc wartość bezwzględna zawsze wychodzi ≥0\geq 0.

Zapis: ∣a∣|a| — czytamy „wartość bezwzględna z aa".

Jak obliczyć wartość bezwzględną

Przykłady:

  • ∣7∣=7|\textcolor{#0284c7}{\mathbf{7}}| = \textcolor{#0284c7}{\mathbf{7}} — siódemka jest 7 kroków od zera w prawo
  • ∣−7∣=7|\textcolor{#e11d48}{\mathbf{-7}}| = \textcolor{#0284c7}{\mathbf{7}} — minus siódemka jest 7 kroków od zera w lewo
  • ∣0∣=0|\textcolor{#059669}{\mathbf{0}}| = \textcolor{#059669}{\mathbf{0}}

Liczby przeciwne mają tę samą wartość bezwzględną: ∣a∣=∣−a∣|a| = |-a|.

Przykłady krok po kroku

Każdy przykład to inny typ zadania z tego tematu: najpierw sposób, potem zadanie rozwiązane krok po kroku.

Przykład 1 Wartość bezwzględna jako odległość od zera na osi

−5−4−3−2−1012345−4

Wartość bezwzględna liczby aa, zapisywana ∣a∣|a|, to odległość tej liczby od zera na osi liczbowej. Liczę kroki od 00 do aa — bez znaczenia, w którą stronę. Odległość nie może być ujemna, więc dla każdej liczby ∣a∣≥0|a| \geq 0. Wartość bezwzględna zera to 00, bo zero jest zerem kroków od siebie samego. To pojęcie odległości — sama liczba, bez znaku.

Zadanie Korzystając z osi liczbowej, podaj ∣−4∣|-4|.

  1. Patrzę, gdzie leży −4-4 na osi — 4 kroki na lewo od 0.
  2. Liczę odległość od 0: to 4 kroki.
  3. Odległość nie zależy od strony — wynosi po prostu 4.
  4. ∣−4∣=4|-4| = 4.

Odpowiedź: ∣−4∣=4|-4| = 4.

Przykład 2 Wartość bezwzględna liczby dodatniej, ujemnej i zera

Żeby obliczyć ∣a∣|a| bez rysowania osi, używam reguły zależnej od znaku liczby: dla liczby dodatniej ∣a∣=a|a| = a (znak zostaje), dla zera ∣0∣=0|0| = 0, a dla liczby ujemnej ∣a∣|a| to liczba do niej przeciwna — czyli „zdejmuję minus". W praktyce: opuszczam minus i to, co zostaje, jest wynikiem.

Zadanie Oblicz: ∣12∣|12|, ∣−25∣|-25|, ∣0∣|0|.

  1. ∣12∣|12|: liczba dodatnia → znak zostaje → ∣12∣=12|12| = 12.
  2. ∣−25∣|-25|: liczba ujemna → opuszczam minus → ∣−25∣=25|-25| = 25.
  3. ∣0∣|0|: zero → ∣0∣=0|0| = 0.

Odpowiedź: ∣12∣=12|12| = 12, ∣−25∣=25|-25| = 25, ∣0∣=0|0| = 0.

Przykład 3 Jakie liczby mają daną wartość bezwzględną

−77−606

Liczby przeciwne to para liczb tak samo oddalonych od zera, ale po przeciwnych stronach osi — np. 55 i −5-5. Skoro wartość bezwzględna mierzy tylko odległość, obie dają ten sam wynik: ∣a∣=∣−a∣|a| = |-a|. Stąd równanie typu ∣x∣=8|x| = 8 ma dwa rozwiązania: x=8x = 8 albo x=−8x = -8 (oba są 8 kroków od zera). Tylko ∣x∣=0|x| = 0 ma jedno rozwiązanie: x=0x = 0.

Zadanie Podaj wszystkie liczby całkowite xx, dla których ∣x∣=6|x| = 6.

  1. Szukam liczb oddalonych od zera o 6.
  2. 6 kroków w prawo od 0 → x = 6.
  3. 6 kroków w lewo od 0 → x = −6.
  4. Sprawdzam: |6| = 6 ✓, |−6| = 6 ✓.
  5. Odpowiedź: x = 6 lub x = −6.

Odpowiedź: x=6x = 6 lub x=−6x = -6.

Przykład 4 Działania z wartościami bezwzględnymi

Wartość bezwzględną najpierw obliczam, a dopiero potem traktuję jej wynik jak zwykłą liczbę w działaniu. Czyli ∣a∣+∣b∣|a| + |b| liczę tak: najpierw ∣a∣|a|, potem ∣b∣|b|, na końcu sumuję. Przy porównaniu „która liczba ma większą wartość bezwzględną" patrzę, która jest dalej od zera — znak nie ma znaczenia, tylko odległość.

Zadanie Oblicz: ∣−8∣+∣3∣−∣−2∣|-8| + |3| - |-2|.

  1. |−8| = 8.
  2. |3| = 3.
  3. |−2| = 2.
  4. Podstawiam: 8 + 3 − 2.
  5. 8 + 3 = 11, potem 11 − 2 = 9.
  6. Wynik: 9.

Odpowiedź: Wynik to 99.

Najczęstsze błędy

  • Wynik ujemny, np. ∣−5∣=−5|-5| = -5. Wartość bezwzględna to odległość od zera, więc zawsze jest ≥0\geq 0: ∣−5∣=5|-5| = 5.
  • Jedno rozwiązanie równania typu ∣x∣=8|x| = 8. Pasują dwie liczby: x=8x = 8 i x=−8x = -8; tylko ∣x∣=0|x| = 0 ma jedno rozwiązanie.
  • Łączenie liczb przed obliczeniem wartości bezwzględnych, np. ∣−8∣+∣3∣|-8| + |3| liczone jako ∣−5∣|-5|. Najpierw obliczamy każdą wartość bezwzględną osobno: 8+3=118 + 3 = 11.
  • Porównywanie samych liczb zamiast ich odległości od zera: choć −9<4-9 < 4, to ∣−9∣>∣4∣|-9| > |4|, bo −9-9 leży dalej od zera.

Sprawdź się na zadaniach

Rozwiąż samodzielnie, a potem sprawdź odpowiedź i rozwiązanie krok po kroku.

Zadanie 1

Wartość bezwzględna liczby to jej:

Zadanie 2

Ile wynosi |−17|?

Zadanie 3

Dla których liczb całkowitych x zachodzi |x| = 9?

Zadanie 4

Oblicz: |−6| + |4|.

Filmy, które pomogą

Krótkie wytłumaczenia z różnych kanałów.

Wartość bezwzględna — wprowadzenie Pi-stacja
Wartość bezwzględna liczby całkowitej Khan Academy Po Polsku
Porównywanie liczb dodatnich i ujemnych — wartość bezwzględna (klasa 6) KAWAŁ WIEDZY

Najczęstsze pytania

Co to jest wartość bezwzględna liczby?

To odległość liczby od zera na osi liczbowej. Zapisujemy ją ∣a∣|a| i czytamy „wartość bezwzględna z aa”. Odległość nie może być ujemna, więc zawsze ∣a∣≥0|a| \geq 0.

Jak obliczyć wartość bezwzględną?

Liczba dodatnia się nie zmienia (∣9∣=9|9| = 9), wartość bezwzględna zera to zero, a z liczby ujemnej zdejmujemy minus (∣−14∣=14|-14| = 14).

Jakie liczby mają wartość bezwzględną równą 8?

Dwie: 88 i −8-8, bo obie leżą 8 kroków od zera. Liczby przeciwne zawsze mają tę samą wartość bezwzględną: ∣a∣=∣−a∣|a| = |-a|.

Czy wartość bezwzględna może być ujemna?

Nie. Wartość bezwzględna to odległość od zera, a odległość jest zawsze ≥0\geq 0. Równa zeru jest tylko dla liczby 00.

Aktualizacja:

Powiązane tematy

Wszystkie tematy →

Sprawdź, co już umiesz — zrób darmową diagnozę

Diagnoza jest bezpłatna, a na start wystarczą imię i klasa — bez adresu e-mail. To test w Compass — platformie diagnostyczno-adaptacyjnej z AI (35 pytań, zwykle 15–30 minut), który pokaże, które tematy egzaminu ósmoklasisty już umiesz, a które trzeba powtórzyć. E-mail podajesz po teście, jeśli chcesz zapisać wynik i dostać lekcje i zadania dobrane do niego.

Zrób darmową diagnozę