Przejdź do treści
Poznaj Compass

Droga, prędkość i czas — wzory, jednostki i przykłady

Prędkość to droga podzielona przez czas: v=dtv = \dfrac{d}{t}. Stąd droga d=v×td = v \times t, a czas t=d÷vt = d \div v — znając dwie z tych wielkości, obliczamy trzecią.

Obliczenia praktyczne · egzamin ósmoklasisty Klasa 6 → Zobacz na planecie → Co trzeba umieć wcześniej? →

Wzory w skrócie

Prędkość vv — prędkość, dd — droga, tt — czas
v=dtv = \dfrac{d}{t}
Droga
d=v×td = v \times t
Czas
t=d÷vt = d \div v

Wzór na prędkość

Droga, prędkość i czas łączy wzór: v=dtv = \dfrac{d}{t}.

Wzór na drogę i wzór na czas

Znając dwie z trzech wielkości, możesz wyliczyć trzecią:

SzukamWzór
prędkość vvv=d÷tv = d \div t
drogę ddd=v×td = v \times t
czas ttt=d÷vt = d \div v

Jednostki prędkości: km/h i m/s

Jednostki prędkości:

  • km/h — kilometry na godzinę (np. prędkość samochodu, rowerzysty)
  • m/s — metry na sekundę (np. prędkość biegu, wiatru)

Przed obliczeniem sprawdź, czy jednostki są zgodne — prędkość w km/h i droga w km dają czas w godzinach; prędkość w m/s i droga w metrach dają czas w sekundach.

Przykłady krok po kroku

Każdy przykład to inny typ zadania z tego tematu: najpierw sposób, potem zadanie rozwiązane krok po kroku.

Przykład 1 Obliczanie drogi z prędkości i czasu

Żeby obliczyć drogę, mnożę prędkość przez czas: d = v × t. Ważne: prędkość i czas muszą być w zgodnych jednostkach — jeśli prędkość w km/h, czas musi być w godzinach, a wynik będzie w km.

Zadanie Rowerzysta jedzie z prędkością 18 km/h przez 2 godziny. Jaką drogę przejedzie?

  1. Wzór: d = v × t.
  2. Prędkość v = 18 km/h, czas t = 2 h.
  3. d = 18 × 2 = 36.
  4. Rowerzysta przejedzie 36 km.

Odpowiedź: Rowerzysta przejedzie 36 km.

Przykład 2 Obliczanie prędkości z drogi i czasu

Żeby obliczyć prędkość, dzielę drogę przez czas: v = d ÷ t. Wynik będzie w takich jednostkach, w jakich podano drogę i czas (km ÷ h = km/h; m ÷ s = m/s).

Zadanie Autobus przejechał 120 km w 2 godziny. Z jaką prędkością jechał?

  1. Wzór: v = d ÷ t.
  2. Droga d = 120 km, czas t = 2 h.
  3. v = 120 ÷ 2 = 60.
  4. Autobus jechał z prędkością 60 km/h.

Odpowiedź: Autobus jechał z prędkością 60 km/h.

Przykład 3 Obliczanie czasu z drogi i prędkości

Żeby obliczyć czas, dzielę drogę przez prędkość: t = d ÷ v. Jeśli droga jest w km i prędkość w km/h, wynik jest w godzinach. Jeśli droga jest w metrach i prędkość w m/s, wynik jest w sekundach.

Zadanie Samochód jedzie z prędkością 80 km/h. Ile godzin zajmie mu pokonanie 240 km?

  1. Wzór: t = d ÷ v.
  2. Droga d = 240 km, prędkość v = 80 km/h.
  3. t = 240 ÷ 80 = 3.
  4. Podróż zajmie 3 godziny.

Odpowiedź: Podróż zajmie 3 godziny.

Najczęstsze błędy

  • Niezgodne jednostki. Prędkość w km/h łączymy z drogą w km i czasem w godzinach, a prędkość w m/s — z metrami i sekundami.
  • Dzielenie prędkości przez drogę przy liczeniu czasu. Czas to droga podzielona przez prędkość: t=d÷vt = d \div v.

Sprawdź się na zadaniach

Rozwiąż samodzielnie, a potem sprawdź odpowiedź i rozwiązanie krok po kroku.

Zadanie 1

Pociąg jedzie z prędkością 90 km/h przez 3 godziny. Jaką drogę pokona?

Zadanie 2

Samochód przejechał 200 km w 4 godziny. Z jaką prędkością jechał?

Zadanie 3

Samochód jedzie z prędkością 60 km/h. Ile godzin zajmie mu przejechanie 180 km?

Zadanie egzaminacyjne arkusz CKE · zadanie 9

Rowerzysta pokonał odcinek drogi o długości 100 m100\text{ m} z prędkością 5ms5 \frac{m}{s}.

Dokończ zdanie. Wybierz właściwą odpowiedź spośród podanych.

Rowerzysta pokonał ten odcinek drogi w czasie

Zadania z arkuszy CKE na ten temat

Wszystkie arkusze →

Prawdziwe zadania egzaminacyjne z tego tematu — z odpowiedzią i rozwiązaniem krok po kroku.

Sprawdź się na całym egzaminie ósmoklasisty Darmowy test online: po jednym zadaniu z arkuszy CKE z każdego działu, wynik i rozwiązania od razu, bez logowania.

Filmy, które pomogą

Krótkie wytłumaczenia z różnych kanałów.

Jednostki prędkości — obliczenia praktyczne Pi-stacja
Prędkość, droga i czas MATMAG
Droga, prędkość, czas — klasa 6 matematykagryzie

Najczęstsze pytania

Jaki jest wzór na prędkość?

v=dtv = \dfrac{d}{t} — prędkość to droga podzielona przez czas. Na przykład 150 km w 3 godziny to 150:3=50150 : 3 = 50 km/h.

Jak obliczyć drogę?

Mnożymy prędkość przez czas: d=v×td = v \times t. Rowerzysta jadący z prędkością 15 km/h przez 3 godziny pokona 15×3=4515 \times 3 = 45 km.

Jak obliczyć czas?

Dzielimy drogę przez prędkość: t=d÷vt = d \div v. Droga 200 km przy prędkości 50 km/h zajmie 200:50=4200 : 50 = 4 godziny.

Jakie są jednostki prędkości?

Najczęściej km/h (kilometry na godzinę), np. dla samochodu lub rowerzysty, oraz m/s (metry na sekundę), np. dla biegu lub wiatru.

W jakich jednostkach wychodzi czas?

Prędkość w km/h i droga w km dają czas w godzinach, a prędkość w m/s i droga w metrach — czas w sekundach.

Aktualizacja:

Powiązane tematy

Wszystkie tematy →

Sprawdź, co już umiesz — zrób darmową diagnozę

Diagnoza jest bezpłatna, a na start wystarczą imię i klasa — bez adresu e-mail. To test w Compass — platformie diagnostyczno-adaptacyjnej z AI (35 pytań, zwykle 15–30 minut), który pokaże, które tematy egzaminu ósmoklasisty już umiesz, a które trzeba powtórzyć. E-mail podajesz po teście, jeśli chcesz zapisać wynik i dostać lekcje i zadania dobrane do niego.

Zrób darmową diagnozę